Главная  >  Район  >  История
История

Первые упоминания о некоторых населенных пунктах Вороновского района относятся к 1217 году. В летописи «Монумента Германика» упоминается г.п.Радунь, д. Жирмуны.

В 1557 году Радунская волость была приписана к королевским владениям короля Польши  - Сигизмунда-Августа.

Остатки укреплений остались  на вороновской земле со времен становления Великого княжетва Литовского. В XV веке Вороновщина входила в состав Виленского и Трокского воеводств ВКЛ. Кроме государственных земель здесь были имения Гаштольдов, Глинских, Тышкевичей, Сапегов. В период Российской империи вороновская земля находилась в составе Лидского уезда. 

1915-1918 годы – территория оккупирована кайзеровской Германией.

1919-1939 годы—территория района оккупирована польскими войскам. 

В 1939 году территория района вошла в состав БССР.

15 января 1940 года был создан Вороновский район  в составе Барановичской области.

С июня 1944  по июль 1944 года территория Вороновского района оккупирована немецко-фашистскими захватчиками.

С 20 сентября 1944 года Вороновский район в составе Гродненской области. В 1962 году в состав Вороновского района вошел Радунский район.

Среди памятников зодчества, которые находятся на территории района,  наиболее известны дом-крепость в деревне Гайтюнишки (вторая половина XVII ст.), деревянный костёл Святого Креста и звонница в деревне Жирмуны (XVIII ст.), костёл Пресвятой Троицы в деревне Заболоть (первая половина XIX ст.), костёл Святого Иоанна Крестителя в деревне Бенякони (1900г.), костёл Посещения Матери Божией Трокельской в деревне Трокели (1809г.).

Вороновская земля    дала миру много известных людей. Среди них – член-корреспондент Краковской Академии наук, археолог, этнограф, краевед и фольклорист Вандалин Шукевич; историк, археолог, военный инженер Теодор Нарбут; доктор философии и богословия, профессор ботаники и зоологии Станислав Юндил; соратник К. Калиновского Людвиг Нарбут; известный во всём мире религиозный деятель еврейского народа Хаим Хафец; польский лингвист, этнограф и музыковед Ян Карлович; герой русско-японской и первой мировой войны Киприян Кондратович.

Корни Адама Мицкевича и Владислава Сырокомли также происходят из Вороновщины. Имя поэта белорусского, польского и литовского народов Адама Мицкевича навсегда останется в истории нашего района. Здесь он встретил первую любовь, которая вдохновила его на написание известных всему миру произведений.

Кароткая гiсторыя Тракельскага санктуарыя

1433 г. — першае упамінанне пра Тракелі (як уласнасць Гаштольдаў). 1500 г. — Пётр Гаштольд, віленскі ваявода, выдзяляе сродкі на першы касцёл у Тракелях.
1581г. — Tpaкелі становяцца ўласнасцю i місійнай пляцоўкай езуіцкага калегіўма ў Вільні. Апекавацца святыняй даручаецца дыяцэзіяльным святарам.
Канец XVI ст. (1595 г.) — прывезена i змешчана ў галоўным алтары парафіяльнага касцёла імя Наведзін НМП копія абраза Maцi Божай Снежнай.
1644 г. — укладзены тэкст гімна ў гонар Maцi Божай Тракельскай, у якім праслаўляюцца Яе ласкі. II палавіна XVI ст. — пачынае адзначацца (2 ліпеня) адпустовая ўрачыстасць, на якую прыбываюць шмaтлiкiя пілігрымы.
1656-1659 гг. — пажар у святыні, адшуканне некранутага агнём абраза Божай  Maцi i цуд аздараўлення сляпога чалавека.
1680,1738 гг. — адбудова касцёла айцамі-езуітамі.
II палова XVIII ст. — на выяве Божай Маці з Дзіцём была намалявана постаць святога Kaзіміpa, адаратара Найсвяцейшай Панны Марыі i Заступніка Літвы.
1782 г. — рэстаўрацыя абраза i накладанне воты — металічнага пасярэбранага абклада — на выяву Божай Maцi, Дзіцяці Езуса i св. Каралевіча Казімірa.
XVII-XIX ст. — упамінанне ў інвентарах касцёла пра прысутнасць у галоўным алтары слыннай ласкамі выявы Найсвяцейшай Maцi. Змяшчэнне вотаў за атрыманыя ласкі.
I палова XX ст. — актывізацыя пілігрымскага руху i адпустовы кірмаш (“Тракялянка”).
1958-1988 гг. — тракельская святыня застаецца без святара. Абарона вернікaмi санктуарыя i абраза. Развіццё культу Maцi Божай Тракельскай, як Ахоўніцы веры.
1991г. — рэстаўрацыя абраза Маці Божай.
1993 г. — аднаўленне i развіццё пилігрымскага руху пасля перыяду рэлігійных праследаванняў.
1995г. — кс. біскуп Александр Кашкевіч дэкрэтам узводзіць Тракельскі касцёл у ранг Марыйнага санктуарыя.
2008г. — намаганні адносна дазволу на каранацыю абраза.
2009г. — атрыманне дазволу ад Кангрэгацыі па Справах Божага Культу і Дысцыпліны Сакрамэнтаў на каранацыю.

 

Воранаўшчына ўчора і сёння


1217 год

Першые ўзгадванне населенных пунктах Воранаўскага раёна – г.п.Радунь і в.Жырмуны – у летапісе «Манумента Германка», калі па закліку Папы Рымскага нямецкія рыцары арганізавалі крыжовыя паходы супраць прыбалтыйскіх пляіёнаў

1536 год

Першае ўпамінанне Воранава ў гістарычных дакументах пад назвай Балотна (Блотна) 
Маёнтак Балотна (Блотна) з’яўляецца ўласнасцю намесніка драгіцкага Якуба Давойны

1557 год

Радунская воласць была прыпісана да каралеўскіх уладанняў караля Польші – Сігізмунда-Аўгуста

1591 год

Маёнтак Балотна (Блотна) атрымала статус мястэчка

1690 год

У мястэчку Балотна (Блотна) 61 двор, касцёл, карчма

16-18 ст.ст.

Воранава ў складзе Вялікага княства Літоўскага належыла Гаштольдам, Сцыпіёнам, Зарэцкім

1724 год

Жырмуны атрымалі магдэбурскае права

1735 год

Кашталян смаленскі, староста лідскі Ян Сцыпіён дэль Кампа адкрыў у Воранава  школу і калегіум піяраў

1769 год

Маёнткам Воранава валодае Дамінік Александровіч. У склад маёнтка ўваходзіла 12 вёсак

1795 год

Паводле 3-га падзелу Рэчы Паспалітай тэрыторыя Воранаўскага раёна далучана да Расійскай імперыі

З  1801 года

Воранава ў складзе Гродзенскай губерні

З 1842 года

Воранава ў складзе Віленскай губерні

1861 год

У мястэчку Воранава пражывае 331 жыхар

1862-1864 гады

У в.Доцішкі настаўнічае першы нацыянальны класічны паэт Беларусі Францішак Багушэвіч.

1865 год

У мястэчку Воранава пражывае 468 жыхароў

1905 год

У мястэчку Воранава пражывае 500 жыхароў

1908-1952 гады

У в.Беняконі дзейнічала сельскагаспадарчая вопытная станцыя, дзе праводзіліся разнастайныя доследы па распазнаванні хвароб раслін і шкодных насякомых. 

кастрычнік 1915 года – лістапад 1918 года

Тэрыторыя Воранава акупіравана войскамі кайзераўскай Германіі

1918 год,
17 снежня

На Воранаўшчыне ўстаноўлена Савецкая ўлада

1919 год,   красавік

Воранава занята польскімі войскамі

1920 год,
17 ліпеня

Воранава вызвалена ў ходзе контрнаступлення Чырвонай Арміі

1920 год, верасень

Пачатак новай польскай акупацыі

1921 год

Воранава – цэнтр гміны Лідскага павета Навагрудскага ваяводства Польшчы
У Воранава пражываюць 1232 жыхары

1926-1938 гады

У Воранава існавалі раённыя камітэты КПЗБ і КСМЗБ

1939 год,
19 верасня

У Воранава ўвайшлі перадавыя часці Чырвонай Арміі

1939 год,
12 лістапада

Нечарговая  трэцяя  сесія  Вярхоўнага  Савета  БССР   пастанавіла  прыняць   Заходнюю  Беларусь  у склад  БССР  

1939 год

Адкрыта Воранаўская   школа

15 января
1940 года

Стварэнне Воранаўскага раёна ў складзе Баранавічскай вобласці

1941 год,
23 чэрвеня

Воранава акупіравана нямецка-фашысцкімі захопнікамі

1944 год,
11 ліпеня

Воранава  вызвалена  ад  нямецка- фашысцкіх  захопнікаў

1944 год, жнівень

Пачала сваю  дзейнасць Воранаўская раённая  газета “Шлях  сацыялізма”(“Ленинское знамя”,   з 4 лістапада 1991 года-“Воранаўская  газета”)

1945 год

Адкрыта Воранаўская раённая бібліятэка  

1950 год

Адкрыта Воранаўскае СПТВ-190

1952 год

Адкрыта школа ў в.Тракелі

1958 год

Узведзены новы будынак Воранаўскай сярэдняй школы

1962 год,
25 снежня

Скасаваны Радунскі раён

1963 год,
5 кастрычніка

Адкрыта Радунская школа-інтэрнат

1974 год

Узведзены  новы  будынак  раённага  Дома  культуры

1975 год

Узведзены  новы  будынак  кінатэатра  “Колас” у г.п. Воранава

1976 год

У г.п. Воранава пражывае 3600 жыхароў

1978 год,
11 студзеня

Уведзены ў эксплуатацыю новы будынак Забалацкай сярэдняй школы

1983 год

Адкрыты новы тэрапеўтычны корпус цэнтральнай раённай бальніцы ў г.п. Воранава

1985 год

Адкрыты гісторыка-краязнаўчы музей Радунскай СШ № 1. Налічвае каля 10 000 экспанатаў. У 1997 годзе гэтаму музею было нададзена  званне народнага.

1989 год, май

Адкрыты дзіцячы аздараўленчы лагер “Рамонак”

1990 год

У г.п. Воранава пражывае 6800 жыхароў

1991 год,
18 лістапада

Арганізавана Воранаўская мытня (01.09.2002г. рэарганізавана ў Воранаўскі пост Ашмянскай мытні )

1992 год

Адкрыта недзяржаўная нацыянальная школа ў в.Пеляса, дзе навучанне вядзецца на літоўскай мове. Заснавана рэлігійная абшчына праваслаўнай царквы Святога благавернага Аляксандра Неўскага ў г.п.Воранава

1996 год

У г.п. Воранава пражывае 6700 жыхароў

1997 год

Устаноўлены першы пагранічны знак на беларуска-літоўскай граніцы

2001 год

Узведзены новы тыповы будынак Клайшанскай БШ

2002 год

У г.п.Воранава здадзены ў эксплуатацыю 16-кватэрны жылы дом для пагранічнікаў

2002 год

На базе Воранаўскага ўчастка прыроднага звадкаванага газу ўтворана вытворчае ўпраўленне”Воранаварайгаз”

2003 год

Адкрыты раённы цэнтр карэкцыйна-развіваючага навучання і рэабілітацыі (дзіцячы сад № 2 у г.п. Воранава)
Воранаўскі раён стаў пераможцам рэспубліканскага спаборніцтва па нарыхтоўцы кармоў
Адкрыты Воранаўскі раённы тэрытарыяльны цэнтр сацыяльнага абслугоўвання насельніцтва
Заключана Пагадненне аб супрацоўніцтве паміж муніцыпальным утварэннем «Нестераўскі раён» Калінінградскай вобласці Расійскай Федэрацыі і Воранаўскім раёнам Гродзенскай вобласці Рэспублікі Беларусь

2004 год

Заключана Пагадненне аб супрацоўніцтве ў гандлёва-эканамічнай, навукова-тэхнічнай і гуманітарнай у абласцях паміж Воранаўскім раённым выканаўчым камітэтам Рэспублікі Беларусь і Адміністрацыяй Шальчынінкскага раённага самакіравання Літоўскай Рэспублікі
Адкрыты музей у Воранаўскай СШ і  ДПТВ-190 
Узведзены новы будынак прадстаўніцтва Белдзяржстраха па Воранаўскаму раёну
Праведзена рэканструкцыя плошчы ў г.п. Воранава 
Дзіцячая музычная школа г.п. Воранава рэарганізавана ў дзіцячую школу мастацтваў
У г.п. Воранава пражывае 6600 жыхароў 

2005 год

Узведзены новы будынак пагранічнай камендатуры 
У г.п. Воранава пражывае 6559 жыхароў

2005 год

Уведзены ў строй першы ў раёне аграгарадок Жырмуны

2006 год

Адкрыты Воранаўскі раённы Дом рамёстваў
Адкрыты Воранаўскі сацыяльна-педагагічны цэнтр
У г.п. Воранава пражывае 6498 жыхароў

2006 год,
17 ліпеня

Указам Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь № 455 заснаваны афіцыйныя геральдычныя сімвалы г.п. Воранава і Воранаўскага раёна

2006 год,
29 верасня

Рашэннем Воранаўскага раённага Савета дэпутатаў № 159 зацверджаны тэкст і музыка гімна г.п.Воранава і Воранаўскага раёна

2006 год

Уведзены ў строй аграгарадкі Доцішкі і Забалаць

2007 год,
чэрвень

14 чэрвеня – Указам Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь № 279 заснаваны афіцыйныя геральдычныя сімвалы г.п.Радунь Воранаўскага раёна;
Заключана Пагадненне аб устанаўленні партнёрскіх зносін паміж Воранаўскім раёнам (Рэспубліка Беларусь) і раёнам Пакроўскае-Стрэшнева горада Масквы (Расійская Федэрацыя)

2007 год,
12 ліпеня

Адкрыты  Дом правасуддзя

2007 год

Пабудавана Воранаўская сучасная школа на 540 месц (вялікая спартыўная зала, цір, трэнажорная зала і зала для тэнісу, 3 медыцынскія кабінеты)

2007 год,
15 верасня

Гарадскі пасёлак Радунь адзначыў свой 620-гадовы юбілей

2007 год,
5 кастрычніка

Адкрыццё новага рэканструяванага будынка Воранаўскага аддзела Дэпартамента аховы МУС РБ

2007 год

Адкрыта замежнае прадпрыемства “Сермія” па пашыву жаночай бялізны, дзе занята 30 чалавек. Рынак збыту – Прыбалтыка, Расія, Украіна

2007 год

ДП “Воранаўская сельгастэхніка” запускае ў серыйную вытворчасць сваю новую распрацоўку: універсальны сельскагаспадарчы прычэп “Баярын”

2007 год  

У раёне вядуцца работы па рэканструкцыі аўтадарожнага пункта пропуску “Беняконі” Ашмянскай мытні
Будынак дзіцячага сада в.Бастуны перайначаны ў аддзяленне кругласутачнага прабывання пажылых людзей і інвалідаў (35-40 месц)

2007 год

Уведзены ў строй аграгарадкі Пагародна, Гіркі, Беняконі

2008 год,
19 лютага

У раёне праведзены мерапрыемствы, прысвечаныя 90-годдзю органаў пагранічнай службы Рэспублікі  Беларусь.
19 лютага ўздоўж Дзяржаўнай мяжы з Літоўскай Рэспублікай па тэрыторыі нашага раёна прайшла “эстафета дружбы”, якая 28 мая фінішавала ля Паклоннай гары ў горадзе Маскве

2008 год, красавік

“Кананічны візіт” у Воранаўскі раён Гродзенскага біскупа Аляксандра Кашкевіча

2008 год,
май

70-годдзе Жырмунскай сярэдняй школы;
адкрыта аддзяленне кругласутачнага прабывання для грамадзян сталага ўзросту і інвалідаў у весцы Бастуны;
абласная акцыя “З лампадай Вечнага агню”, прысвечаная Перамозе савецкага народа ў Вялікай Айчыннай вайне

2008 год, чэрвень

20-годдзе Радунскай пачатковай школы

2008 год, ліпень

Візіт дэлегацыі раёна ў Алітускі раён Літоўскай Рэспублікі;
падпісанне Пагаднення аб супрацоўніцтве ў гандлёва-эканамічнай, сацыяльна-культурнай, навукова-тэхнічнай і гуманітарнай абласцях паміж Воранаўскім раённым выканаўчым камітэтам Рэспублікі Беларусь і Самакіраваннем Алітускага раёна Літоўскай Рэспублікі

2008 год, жніўня

У райцентры уведзены ў строй 20-квартэрны жылы дом;
27 жніўня ў гарадскім пасёлку Воранава адбылося ўрачыстае адкрыццё аўтазаправачнай станцыі № 9

2008 год, верасень

28 жніўня – выбары дэпутатаў Палаты прадстаўнікоў Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь чацвёртага склікання

2008 год, кастрычнік

З 9 па 11 кастрычніка раён наведалі афіцыйныя дэлегацыі горада Піш Рэспубліка Польша, горада Несцераў Калінінградскай вобласці Расійскай Федэрацыі;
11 кастрычніка – раённае свята “Дажынкі-2008”

2008 год, лістапад

11 лістапада – Пагадненне аб супрацоўніцтве паміж вокругам Піш Рэспублікі Польша і Воранаўскім раёнам Рэспублікі Беларусь

2008 год, снежань

19 снежня – сустрэча з творчымі людзьмі раёна “Запалі сваю зорку”;
28 снежня – Калядны вечар

2008 год

Уведзены ў строй аграгарадкі Больтішкі, Паляцкішкі, Тракелі

2009 год, студзень

90 лет сацыяльнай службе Воранаўскага раёна;
90 лет фінансавай службе Воранаўскага раёна

2009 год, сакавік

90 лет службе ЗАГС;
у вёсцы Забалаць знайдзены 4 старадаўнія званы XIX стагоддзя

2009 год, красавік

Афіцыйная перадача знайдзеных у вёсцы Забалаць званоў у маёмасць мясцовага касцёла Прасвятой Троіцы

2009 год, май

9 мая – ўрачыстае адкрыццё мемарыяльнай дошкі ў гонар ветэрана Вялікай Айчыннай вайны, поўнага кавалера ордэна Славы, ганаровага грамадзяніна Воранаўскага раёна Тіхана Якаўлевіча Літоўчыка

2009 год,      ліпеня

5 ліпеня – урачыстая каранацыя цудадзейнага Абраза Маці Божай у Санктуарыі Гродзенскай Дыяцэзіі ў Тракелях;
10 ліпеня – адкрыццё бюста герою Савецкага Саюза Аляксандру Іванавічу Канарчыку

2009 год,  верасень

Раённая свята “Дажынкі-2009” і трэці адкрыты абласны фестываль гульні “Карнавал весялосці”

2009 год, снежань

6 снежня – у г.п.Радунь адбыўся чын асвячэння закладкі храма Святой прападобнай Еўфрасінні Полацкай
17 снежня – адкрыццё пагранічнага паста «Драбішуны» на ўчастку адказнасці пагранічнай камендатуры «Воранава» Лідскага пагранічнага атрада;
Уведзены ў строй аграгарадкі Радунь, Місявічі, Канвелішкі

 

 

Карта района
Переход по регионам
Справочная информация
Погода
Погода на rp5.ru
Каталог TUT.BY   Rating All.BY